دستهبندی: تخصصی
منتشر شده در 1 مهر 1405زمان تقریبی مطالعه: 2 دقیقه
معرفی اجمالی رطوبت و افتراق «رطوبت-گرما» بر اساس نظریه «سانجیائو» (San Jiao) و فرمولهای مربوط به آن
رطوبت یک عامل بیماریزای «یین» (Yin) محسوب میشود و تمایل دارد به «یانگ» (Yang) آسیب برساند. رطوبت تنها به معنای هوای مرطوب نیست، بلکه شامل شرایط زندگی در محیطهای مرطوب (مانند سکونت در خانههای نمور) نیز میشود. همچنین، رطوبت میتواند از طریق پوشیدن لباسهای خیس، راه رفتن در آب، کار کردن در مکانهای مرطوب یا نشستن روی زمین نمناک به بدن نفوذ کند.
تظاهرات بالینی گوناگون رطوبت را میتوان با ویژگیهای اصلی آن مرتبط دانست: ۱- سنگینی، ۲- آلودگی (ناپاکی)، ۳- چسبندگی.
علائم بالینی رطوبت بسته به محل و ماهیت آن (گرم یا سرد) بسیار متنوع است، اما نشانههای عمومی آن عبارتند از: احساس سنگینی در بدن یا سر، بیاشتهایی، احساس گرفتگی یا پری در قفسه سینه یا ناحیه اپیگاستر (سر دل)، طعم چسبناک در دهان، دشواری در دفع ادرار، ترشحات واژینال سفید و چسبناک، پوشش چسبناک روی زبان و نبض لغزنده (Slippery).
رطوبت خارجی تمایل دارد به «یانگ طحال» آسیب رسانده و عملکرد آن در تبدیل و انتقال (مواد مغذی) را مختل کند؛ همچنین میتواند به کانالهای انرژی نفوذ کرده و در مفاصل مستقر شود که نتیجه آن درد مبهم و تورم مفاصل است.
رطوبت داخلی ناشی از ضعف (کمبود) طحال و گاهی کلیههاست. علائم و نشانههای آن مشابه رطوبت خارجی است، با این تفاوت که شروع آن تدریجی است (نه ناگهانی). وضعیت زبان و نبض نیز اندکی تفاوت دارد: در رطوبت خارجی، زبان دارای پوششی ضخیم و چسبناک است، در حالی که در رطوبت داخلی، پوشش زبان چسبناک اما نازکتر است. نبض در حالت رطوبت خارجی «پُر و لغزنده» است، اما در رطوبت داخلی «لغزنده و ظریف» (Fine) یا «ضعیف و شناور» (Weak-floating) میباشد.
عارضه «رطوبت-گرما» (Damp-heat) بیشتر در فصل تابستان و بلافاصله پس از آن شایع است.